Nasza biblioteka nawiązała współpracę z Delegaturą w Bydgoszczy Instytutu Pamięci Narodowej. Jej efektem będzie cykl spotkań edukacyjnych „Historia w zwierciadle kultury”, poświęconych ważnym wydarzeniom i postaciom z historii Polski oraz ich obecności w literaturze, teatrze, filmie, sztukach plastycznych i muzyce.
Współpraca z Instytutem Pamięci Narodowej wpisuje się w edukacyjną i popularyzatorską działalność Biblioteki. Jednym z ważnych zadań współczesnej biblioteki publicznej jest bowiem nie tylko udostępnianie książek, lecz także tworzenie przestrzeni do zdobywania wiedzy, spotkania z różnymi dziedzinami kultury oraz rozmowy o historii i pamięci.
Historia opowiedziana poprzez kulturę
Cykl „Historia w zwierciadle kultury” będzie okazją do spojrzenia na historię Polski z perspektywy nieco innej niż tradycyjna lekcja historii. Omawiane wydarzenia zostaną przedstawione poprzez dzieła literackie, teatralne, filmowe, plastyczne i muzyczne.
Takie ujęcie pozwala dostrzec, w jaki sposób wydarzenia historyczne były i są interpretowane przez twórców oraz jak zmieniały się sposoby opowiadania o nich. Kultura staje się w tym przypadku swoistym zwierciadłem, w którym odbijają się zarówno wydarzenia historyczne, jak i pamięć o nich, emocje oraz doświadczenia kolejnych pokoleń.
Tematyka spotkań obejmie zarówno tragiczne wydarzenia XX wieku, jak i literackie sposoby przedstawiania historii Polski. Uczestnicy będą mogli przyjrzeć się m.in. obecności zbrodni wołyńsko-galicyjskiej i zbrodni katyńskiej w kulturze, literackim przetworzeniom historii Polski po 1918 roku, obrazowi żołnierzy podziemia niepodległościowego oraz przedstawieniom Powstania Warszawskiego.
Pięć spotkań, pięć perspektyw
W ramach cyklu zaplanowano pięć spotkań:
19 października 2026 r., godz. 10:30
„Zbrodnia Wołyńsko-Galicyjska w zwierciadle kultury”
Spotkanie poświęcone zbrodniom ukraińskich nacjonalistów i ich obecności w literaturze, teatrze, filmie, plastyce i muzyce.
23 listopada 2026 r., godz. 10:30
„Zbrodnia Katyńska w zwierciadle kultury”
Opowieść o mordzie na polskich oficerach poprzez różne dzieła kultury.
14 grudnia 2026 r., godz. 10:30
„Literackie przetworzenia historii Polski od 1918 r. na wybranych przykładach”
Spotkanie znajdujące się na pograniczu historii i języka polskiego, poświęcone sposobom literackiego przetwarzania wydarzeń z historii Polski.
18 stycznia 2027 r., godz. 10:30
„Żołnierze podziemia niepodległościowego w zwierciadle kultury”
Spotkanie poświęcone bohaterom walk z sowieckim okupantem po 1945 roku oraz ich obecności w kulturze.
8 lutego 2027 r., godz. 10:30
„Powstanie Warszawskie w zwierciadle kultury”
Ostatnie z zaplanowanych spotkań będzie poświęcone Powstaniu Warszawskiemu i jego obrazowi w różnych dziedzinach kultury.
Jarosław Jakubowski – prowadzący spotkania
Prelegentem wszystkich spotkań będzie Jarosław Jakubowski – Starszy Inspektor w Referacie Edukacji Narodowej Delegatury w Bydgoszczy Instytutu Pamięci Narodowej.
Jarosław Jakubowski urodził się w 1974 roku w Bydgoszczy. Jest poetą, prozaikiem, dramatopisarzem, krytykiem literackim i dziennikarzem. Jest autorem tomów wierszy, sztuk teatralnych oraz prozy. W swoim dorobku ma m.in. powieści Żywołapka i Rzeka pokuszenia.
Jego twórczość była wielokrotnie doceniana. W 2019 roku otrzymał nagrodę główną Festiwalu Dwa Teatry w Sopocie za scenariusze spektakli telewizyjnych Generał i Znaki. W 2023 roku został laureatem Nagrody Mediów Publicznych w kategorii „Idea”, a także otrzymał Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. Jest również trzykrotnym finalistą Gdyńskiej Nagrody Dramaturgicznej i sześciokrotnym laureatem Bydgoskiej Nagrody Literackiej „Strzała Łuczniczki”.
Jakubowski współpracuje z czasopismami literackimi i społeczno-kulturalnymi, należy do Stowarzyszenia Pisarzy Polskich oraz Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich. Mieszka w Koronowie, a na co dzień pracuje w Referacie Edukacji Narodowej Delegatury Instytutu Pamięci Narodowej w Bydgoszczy.
Jego doświadczenie literackie i teatralne, połączone z działalnością edukacyjną w IPN, szczególnie dobrze współgra z założeniami cyklu, którego celem jest ukazanie historii poprzez różne formy kultury.
Spotkaniom będą towarzyszyć wystawy
Integralną częścią cyklu będą tematyczne wystawy, przygotowane jako uzupełnienie poszczególnych spotkań. Dzięki nim uczestnicy będą mogli nie tylko wysłuchać prelekcji, ale również zapoznać się z dodatkowymi materiałami dotyczącymi omawianych zagadnień.
Wszystkie spotkania odbędą się w Sali Wystaw i Promocji Miejsko-Powiatowej Biblioteki Publicznej w Rypinie przy ul. Warszawskiej 20.
Spotkania są otwarte dla wszystkich
Udział w spotkaniach jest bezpłatny i otwarty dla wszystkich zainteresowanych. Do udziału zapraszamy zarówno osoby szczególnie zainteresowane historią Polski, jak i miłośników literatury, filmu, teatru czy sztuki. Cykl może być również interesującą propozycją dla nauczycieli, uczniów, bibliotekarzy oraz wszystkich osób, które chcą spojrzeć na historię z perspektywy kultury.
Zapraszamy do udziału w cyklu „Historia w zwierciadle kultury” i wspólnego odkrywania tego, jak historia Polski znajduje swoje odbicie w dziełach kultury.
(red.)














